صادرات گیاهان دارویی و آشنایی با قوانین صادرات در ایران
صادرات گیاهان دارویی ایران به کشورهای مختلف در سال ۱۳۹۷ به ۵۲۰ میلیون دلار رسید. از بین هشت هزار گونه گیاهان دارویی که در جهان شناسایی شده، حدود دو هزار گونه در ایران وجود دارد که بهصورت بومی هم کشت میشود.
گیاهان دارویی قرنهاست که در جهان برای درمان بیماریها و رفع مشکلات جسمی استفاده میشود و امروزه بازار بسیار پرسود و پررونقی دارد.
آمار صادرات گیاهان دارویی ایران
گیاهانی مثل زعفران، گل محمدی، آنغوزه، باریج، گون و کتیرا از مهمترین گیاهان دارویی هستند که از ایران صادر میشود و ایران بزرگترین صادرکننده آنها در جهان به شمار میرود.
اگر بخواهیم میزان صادرات یکی از این محصولات را بررسی کنیم، در سال ۱۳۹۷ بیش از ۲۵۰ تن زعفران به ارزش ۳۱۹ میلیون دلار از ایران به ۴۸ کشور دنیا صادر شده است. مهمترین واردکنندگان زعفران ایران نیز کشورهای اسپانیا، امارات، هلند، هنگ کنگ و آمریکا هستند.
تجارت گیاهان دارویی در جهان چقدر است؟
براساس آمار، تجارت جهانی گیاهان دارویی در سال ۱۳۹۷ به بیش از ۱۰۷ میلیارد دلار رسیده است و طبق پیشبینیهای انجامشده این رقم تا سال ۲۰۲۵ به بیش از ۴۵۰ میلیون دلار افزایش خواهد یافت.
قوانین صادرات گیاهان دارویی
برای بسیاری از صادرکنندگان گیاهان دارویی، اطلاع از قوانین صادرات این محصول دغدغه مهمی محسوب میشود که در ادامه به بخشی از این قوانین اشاره میکنیم.
بر اساس قوانین صادرات، گیاهان دارویی به سه بخش تقسیم میشوند:
گیاهانی که صادرات آنها غیرمجاز است؛
گیاهانی که صادرات آنها مجاز، اما مشروط است؛
گیاهانی که صادرات آنها بلامانع است.
ممنوعیت صادرات گیاهان دارویی در حال انقراض
صادرات گیاهان دارویی در حال انقراض که از ذخایر ژنتیکی کشور محسوب میشوند، ممنوع است.
برای نمونه امکان صادرات گیاهانی مثل ریشه ختمی، ریشه کاسنی، ریشه زنبقهای وحشی و شیرین بیان وجود ندارد.
صادرات گیاهان دارویی مثل کرفس وحشی، میوه زرشک وحشی، بید خشک، گل نرگس و برگ کنار مستلزم اخذ مجوز از سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری است و علاوه بر آن، باید از وزارت جهاد کشاورزی نیز مجوز دریافت شود.
برخی از گیاهان دارویی مثل پور و عصاره شیرین هم هیچ محدودیت قانونی برای صادرات ندارند و بهراحتی میتوان آنها را صادر کرد.
